Armenia helps Turkey and Azerbaijan to establish the Turkic Union - YouTube

Azerbajxhani dhe Armenia kanë arritur në një konsensus për ndërtimin e lidhjeve të transportit duke përdorur Korridorin Zangezur.

Nga ana tjetër, Turqia dhe Armenia pranuan një udhërrëfyes për procesin e normalizimit për hapjen e kufijve.

Armenia njoftoi se është gati për bashkëpunim rajonal trepalësh.

Prandaj, Turqia dhe Azerbajxhani do të kenë një mundësi për t'u lidhur nëpërmjet territoreve armene.

Më 14 dhjetor, Presidenti i Këshillit të BE-së, Charles Michel shtroi një darkë në Bruksel

me liderët e Armenisë dhe Azerbajxhanit.

Është vetëm takimi i tretë zyrtar midis Nikol Pashinyan dhe Ilham Aliyev që nga

përfundimi i Luftës së Dytë të Karabakut dhe i pari pa ndërmjetësimin rus.

Pra, Michel nuk e ekzagjeroi kur e quajti një takim domethënës.

Pak vëzhgues kishin pritur rezultate konkrete dhe shumë nga përsëritjet e angazhimeve

për të minimizuar konfliktin e mëtejshëm ishin të parashikueshme.

Megjithatë, mbrëmja prodhoi një përparim të dukshëm.

Ky është njoftimi se të dyja palët në thelb kanë rënë dakord për të rifilluar lidhjet hekurudhore

midis Azerbajxhanit dhe Armenisë.

Azerbajxhani i është referuar në mënyrë rutinore kalimit si korridori Zangezur, duke iu referuar

emrit historik të asaj që sot është provinca Syunik e Armenisë.

Ky korridor lidh Azerbajxhanin dhe enklavën e tij Nakhchivan.

Plani duhet të lejojë lidhjet e para direkte të transportit midis vendeve që nga fillimi i

viteve 1990, duke rivendosur linjën midis Baku dhe enklavës së Azerbajxhanit të Nakhçivanit përmes

Armenisë, duke lejuar gjithashtu Armeninë të rifillojë lidhjet hekurudhore me Rusinë dhe Iranin nëpërmjet Jolfës në Nakhchivan.

Marrëveshja për Korridorin Zangezur vjen pas një konflikti midis Armenisë dhe Azerbajxhanit

mbi rajonin e Karabakut, i cili filloi me agresionin ushtarak të plotë të Armenisë

kundër Azerbajxhanit pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik në 1991.

Lufta e përgjakshme zgjati deri në një armëpushim në 1994 dhe pa Armeninë duke pushtuar 20 për qind

të territoreve të njohura ndërkombëtarisht të Azerbajxhanit.

Si rezultat i luftës midis Armenisë dhe Azerbajxhanit në fillim të viteve 1990, Nakhchivan

u izolua plotësisht nga kontinenti Azerbajxhan pasi Armenia mbylli lidhjet e energjisë, energjisë elektrike

dhe transportit, duke përfshirë autostradat dhe hekurudhat për dhe nga rajoni.

Më 27 shtator 2020, konflikti Armeni-Azerbajxhan mori një kthesë të dhunshme kur forcat armene të

dislokuara në tokat e pushtuara të Azerbajxhanit bombarduan pozicionet ushtarake dhe vendbanimet civile të Azerbajxhanit.

Gjatë operacioneve kundërsulmuese që zgjatën 44 ditë, forcat e Azerbajxhanit rimorën pjesën më të madhe të territoreve të pushtuara.

Rifitimi i tokave të Azerbajxhanit ka krijuar mundësi të shumta për të riformuar

ekonominë rajonale, tregtinë dhe transportin.

Deklarata trepalëshe bëri thirrje për zbatimin e çështjeve të ndryshme me rëndësi rajonale,

duke përfshirë rivendosjen e të gjitha lidhjeve ekonomike dhe të transportit.

Dikur pjesë e territorit të Azerbajxhanit, zona e Zangezur-it më vonë iu caktua nga Bashkimi

Sovjetik Republikës Sovjetike Socialiste Armene në vitet 1920.

Tani është vendosur të jetë vendi i një kalimi të ri midis Azerbajxhanit dhe Nakhçivanit në vazhdën

e konfliktit të vitit të kaluar në rajonin e Karabakut.

Baku tani planifikon të ndërtojë projekte të ndryshme përmes korridorit Zangezur, duke përfshirë autostrada dhe linja hekurudhore.

Presidenti i Azerbajxhanit Aliyev vuri në dukje se një regjim doganor duhet të zbatohet ose

në të dy korridoret ose në asnjë prej tyre, duke shtuar se do të jetë në dorën e Jerevanit të vendosë, pasi të dyja

opsionet ishin të përshtatshme për Bakun.

Zyrtarët qeveritarë në Azerbajxhan janë të bindur se projekte të tilla transporti rajonale,

duke përfshirë Korridorin Zangezur, mund të nxisin paqen dhe bashkëpunimin dhe të sjellin mundësi të reja

dhe të ndihmojnë të gjitha kombet në rajon të jetojnë një jetë të begatë dhe paqësore.

Sipas disa analistëve, korridori do të shtonte një arterie krejtësisht të re në

korridoret e transportit ndërkontinental Lindje-Perëndim dhe Veri-Jug.

Nisja e Korridorit multi-modal të Zangazur thuhet se do të përfitojë të gjitha vendet e rajonit

dhe do të kontribuojë në tregtinë euroaziatike dhe komunikimet e transportit që përfshijnë

ekonomitë rajonale me një GDP nominale prej 1.1 trilion dollarë.

Aliyev shpjegoi se nisja e korridorit nuk do të përfitonte vetëm Azerbajxhanin, por edhe Armeninë.

Lidhjet me Iranin dhe Rusinë mund të ndihmojnë Jerevanin të përmirësojë situatën e tij ekonomike duke

mundësuar akses në tregun iranian dhe tregjet në vendet e Bashkimit Ekonomik Euroaziatik, anëtare e të cilit është Armenia.

Ai tha, "Vendimi duhet të merret nga Armenia.

Ne jemi gati për të dyja opsionet: Ose pa regjime doganore për të dyja, ose të dy regjimet doganore për të dyja."

Kryeministri armen, Nikol Pashinyan tha se hapja e një hekurudhe dhe autostrade do t'i

sigurojë Armenisë një lidhje me Rusinë përmes territoreve të Azerbajxhanit kontinental dhe

një lidhje hekurudhore me Iranin përmes rajonit të Nakhchivanit.

Ai përmendi përfitimet e mundshme të rihapjes së kufijve të mbyllur me Turqinë dhe Azerbajxhanin.

Sipas tij, ky proces do të japë një kontribut të madh në ekonominë e Armenisë.

Kjo erdhi në mes të zhvillimeve pozitive të fundit midis Armenisë dhe fqinjëve të saj turq, Turqisë dhe Azerbajxhanit.

Gjatë javëve të fundit, Turqia dhe Armenia i kanë dërguar mesazhe pozitive njëra-

tjetrës për mundësi të reja për normalizimin e marrëdhënieve dypalëshe dhe hapjen e kufijve.

Megjithatë, ndërkohë që pala armene kërkon që ky proces të fillojë pa parakushte,

Turqia e ka kushtëzuar normalizimin e marrëdhënieve mes dy vendeve me pëlqimin

e Armenisë për hapjen e korridoreve të transportit në rajon.

Edhe pse nuk është e sigurt nëse Baku dhe Jerevani do të arrijnë një marrëveshje paqeje

në një afat të afërt, zhvillimet e fundit mes tyre, së bashku me deklaratat

e Pashinian për korridorin e Zangezur, ngjallin shpresa në këtë drejtim.

Në fillim të tetorit, në një lëvizje drejt pajtimit, Azerbajxhani dhe Armenia ranë dakord të përdorin hapësirën ajrore të

njëri- tjetrit për fluturimet civile.

Më 6 tetor, Azerbajxhani Airlines filloi të fluturojë përmes hapësirës ajrore mbi territorin

e Armenisë për lidhjet e saj midis Baku dhe Nakhchivan.

Një ditë pas kësaj, Azerbajxhani ktheu një të burgosur tjetër në Armeni të ndaluar pas Luftës së Dytë të Karabakut.

Më 13 tetor, krerët fetarë të Armenisë, Azerbajxhanit dhe Rusisë u takuan për herë të parë

që nga përfundimi i luftës dhe dhanë mesazhe paqeje.

Azerbajxhani ka dashur gjithmonë një korridor tokësor midis Azerbajxhanit kontinental dhe Nakhçivanit,

duke e parë ndarjen e imponuar nga Joseph Stalin jo vetëm si një fyerje për dinjitetin e tij kombëtar,

por edhe si një kufizim në aftësinë e tij për të punuar lehtësisht me Turqinë.

Ky korridor ishte dhe është aq i rëndësishëm për Bakun, sa që në të kaluarën disa folën edhe për një

shkëmbim toke midis Azerbajxhanit dhe Armenisë, ku Baku të hiqte dorë nga Karabaku dhe Jerevani të heqë dorë nga korridori në këmbim.

Me rritjen e efikasitetit të korridorit, parashikohet që rëndësia

e pozicionit strategjik të Turqisë në rajon të rritet me projektet që mund të

zhvillohen në Detin Kaspik me Azerbajxhanin si dhe me bashkëpunimin në terren

me Nakhçivanin dhe Rusinë. të transportit dhe energjisë.

Gjithashtu, pritet që lëvizshmëria e mallrave që do të ndodhë në rajon do të

ketë efekte pozitive në forcimin ekonomik të provincave në kufirin Kaukazian të

Turqisë dhe veçanërisht në rritjen e punësimit për sektorin e logjistikës.

Nga ana tjetër, Turqia dhe Azerbajxhani kishin filluar tashmë ndërtimin e një hekurudhe që

lidh të dy vendet me lehtësimin e Zangezur.

Duke përdorur këtë korridor, Turqia do të hyjë drejtpërdrejt në Azerbajxhan pa përdorur rrugët tokësore të Gjeorgjisë dhe Iranit.

Krahasuar me hekurudhën Baku-Tbilisi-Kars, e cila lidh Azerbajxhanin me Turqinë përmes

Gjeorgjisë, rruga brenda korridorit të ri do të jetë rreth 340 km më e shkurtër.

Duke qenë se ky korridor do të shkurtojë distancën e transportit dhe do të ulë

kostot e transportit , tregtia dypalëshe midis Azerbajxhanit dhe Turqisë do të rritet.

Shuma totale e investimit do të jetë 200-270 milionë dollarë dhe një linjë 230 kilometra e gjatë do të

fillojë nga Kars-Igdır dhe do të vazhdojë në Nakhçivan.

Nga atje, linja do të lidhet me linjën hekurudhore që vazhdon në Iran, Afganistan,

Pakistan dhe rajone të tjera të Azerbajxhanit përmes korridorit Nakhchivan.

Armenia gjithashtu mund të përfitojë ndjeshëm nga korridori Nakhchivan.

Duke përdorur këtë korridor, Armenia mund t'i japë fund izolimit të saj ekonomik, t'i bashkohet

projekteve rajonale të transportit dhe, më e rëndësishmja, të marrë një lidhje tokësore me tregun e

Bashkimit Ekonomik Euroaziatik , i cili ishte një nga pengesat kryesore ekonomike për Armeninë në vitet e fundit.

Pavarësisht nga të gjitha tendencat pozitive, ka ende kërcënime dhe sfida për procesin e paqes.

Për shembull, të shtënat e fundit midis Forcave të Armatosura të Azerbajxhanit dhe trupave armene të

vendosura në Karabakh rrezikojnë ekuilibrin delikat rajonal të pasluftës.

Megjithatë, siç deklaroi Aliyev së fundmi, situata në përgjithësi është e qëndrueshme në rajon

dhe krijon një mjedis të favorshëm për zbatimin e projekteve të transportit rajonal dhe politikës.

Kjo është koha për të ndarë mendimin tuaj.

A duhet që Armenia të mbështesë projektet e Azerbajxhanit?