Regulation of blood pressure with baroreceptors | NCLEX-RN | Khan Academy - YouTube

Եկեք խոսենք արյան ճնշման հոմեոստազի մասին,

հոմեոստազը նշանակում է հավասարակշռություն:

Բայց ինչպե՞ս է, որ մեր մարմինը կարողանում է հավասարակշռություն ստեղծել

մեր արյան ճնշման համար:

Ահա սա մեր սիրտն է, և մենք տեսնում ենք դրանից դուրս եկող աորտայի ճյուղերը:

Ես չեմ նկարի այդ ճյուղերը ամեն անգամ, բայց այս անգամ օգտակար է տեսնել դրանք:

Ահա ձախ ճյուղավորված զարկերակը,

որը գնում է դեպի ձախ թև:

ԵՎ ահա այստեղ տեսնում ենք ձախ քներակային զարկերակը:

Կրկին ես գրում եմ ձախ և աջ այն մարդու տեսանկյունից, ում սիրտն է սա:

Ահա այստեղ դուք տեսնում եք աջ քներակային զարկերակը

և աջ ճյուղավորված զարկերակը:

Սա աջ թև գնացող արյունն է:

ԵՎ ահա տեսնում ենք աջ պարանոց գնացող արյունը:

Եթե նայեք աջ քներակին

կտեսնեք, որ այն ուռչում է հենց այստեղ,

իրականում երկու կողմերն էլ ուռչում են,

և դրանք ուռչում են հենց ճեղքվելուց առաջ,

այսպիսով այդ ուռուցիկությունը կոչվում է

քներակային սինուս:

Այդպես ենք անվանում, որովհետև սինուսը

ինչ-որ խոռոչ է:

Սա աջ քներակային սինուսն է

և սա ձախ քներակային սինուսն է:

Մյուս տեղը, որի մասին ուզում եմ խոսել աորտայի աղեղն է,

որը հենց այստեղ է:

Այս երեքը` երկու քներակային սինուսները և աորտայի աղեղը

շատ հետաքրքիր են և իսկապես

շատ կարևոր են`

հասկանալու համար, թե ինչպես է մեր մարմինը կարողանում հավասարակշռություն ստեղծել

մեր արյան ճնշման մեջ:

Վերևում ես նկարեցի քներակային սինուսի մոտավոր տարբերակը,

իսկ ներքևում աորտայի աղեղն է:

Եթե դուք նայեք մանրադիտակի տակ ավելի մոտիկից,

կտեսնեք նյարդային վերջավորություններ անոթի արտաքին շերտի վրա:

Այս նյարդային վերջավորությունները

միանում են իրար և ձևավորում են նյարդ,

և սրանք քներակային սինուսի վրա կատարում են նույն գործառույթը:

Այս նյարդային վերջավորությունները հիմնականում ուղարկում են 2 մեծ նյարդեր, որոնք դուրս են գալիս:

Դրանք ուղարկում են տեղեկություն այն մասին, թե ինչ է կատարվում արյան անոթում,

մասնավորապես անոթի ձգվածության մասին:

Այսպիսով, երբ արյունը հոսում է այս անոթի միջով՝

քներակային սինուսի,

կամ երբ հոսում է աորտայով

անոթի պատը լայնանում է,

և երբ այն լայնանում է, այս նյարդերը,

դրանք իրականում կոչվում են բարոընկալիչներ,

բարո նշանակում է ճնշում,

և այս ընկալիչները ճնշման համար են,

այս բարոընկալիչները զգում են

ձգվածության ազդեցությունները:

Դրանք նյարդով ուղարկում են ազդանշան,

որը ուղեղին հաղորդում է ինչքան ձգվածություն է տեղի ունեցել:

Այսինքն, եթե սա ուղեղն է,

և այստեղ միջին ուղեղն է,

այս նյարդային վերջավորությունները իրականում գալիս են այստեղ

և հաղորդում են ուղեղին տեղեկատվություն

այն մասին, թե ինչքան է ձգվածությունը այս անոթներում:

Հիմա գիտենք, որ ինչքան մեծ է ճնշումը անոթներում, այնքան ավելի շատ դրանք կձգվեն:

Այսպիսով, եկեք քննարկենք այս օրինակով:

Ենթադրենք, որ այստեղ կա արյան ճնշում:

ԵՎ արյան ճնշումը 115/75 է:

Կանաչով գործողության պոտենցիալն է րոպեում:

Երբ արյան ճնշումը 115/75 է,

այս նյարդերը ստանում եմ ձգվածության որոշակի չափ:

Դրանք պատրաստվում են ուղարկել ազդանշան,

ոչ միայն մեկ ազդանշան, այլ կարող են ուղարկել բազմաթիվ ազդանշաններ:

Ենթադրենք դրանք ուղարկում են 10 ազդանշան:

Նկարում եմ դրանք այստեղ:

5, 6, 7, 8, 9, 10 մեկ րոպեում:

Պատկերացրեք երկու նյարդերն էլ իրականացնում են այդ:

Դրանք ուղարկում են 10 ազդանշան 1 րոպեում:

Ասենք թե դա շատ նորմալ թիվ է:

ԵՎ սա ժամանակի ընթացքում դառնում է իմ ուղեղի նորմալ վիճակը:

ՈՒղեղը սկսում է ենթադրել, որ եթե 10 գործողության պոտենցիալ տեղի է ունենում 1 րոպեում,

ուրեմն դա բավականին նորմալ է ինձ համար:

ՈՒղեղը համարում է սա որպես իմ սովորական վիճակ:

Հիմա, եթե իմ ճնշումը բարձրանա,

ենթադրենք ես քննությունից ուշանում եմ,

կամ ինչ-որ բան ինձ շատ անհանգստացնում է,

և իմ ճնշումը դառնում է 140/90,

ապա ես ունեմ հիպերտոնիա:

ԵՎ սա իմ նոր ճնշումն է, որը նորմալից ավելի բարձր է:

Իմ մարմինը կգրանցի դա:

ԵՎ իմ նյարդերը կսկսեն ուղարկել, ենթադրենք, 30 ազդանշան րոպեում:

Այսպիսով, եթե դրանք ուղարկում են 30 ազդանշան րոպեում,

ապա իմ մարմինը մտածում է, կամ իմ ուղեղը մտածում է. սա նորմալից բարձր է:

Այսինքն, սա բարձր է:

Սա ընդունվում է որպես բարձր:

Մյուս կողմից, ենթադրենք, դուք գիտեք, որ ես կտրել եմ մատս և կորցրել եմ շատ արյուն,

իմ արյան ճնշումը սկսում է իջնել:

Անոթիս ձգվածությունը կնվազի,

այսինքն այն կուղարկի րոպեում ավելի քիչ գործողության պոտենցիալ:

Հնարավոր է, ընդամենը 7 ազդանշան րոպեում:

ԵՎ նորից, իմ միջին ուղեղը կստանա րոպեում 7 կանաչ փոքր սլաքներ:

7 գործողության պոտենցիալ րոպեում:

ԵՎ ուղեղը կմտածի. սա շատ տարօրինակ է, սրանից առաջ այն 10 ազդանշան էր րոպեում:

Սա ներկայացնում է արյան ճնշման անկումը:

Հիմա, մեզ մոտ բարձր արյան ճնշումը վարդագույնով է և ցածր արյան ճնշումը՝ կապույտով:

Այսպիսով ի՞նչ կարող է անել ուղեղը հավասարակշռություն ստեղծելու համար:

Եկեք գրենք դա այստեղ:

Եկեք գրենք պատասխան:

Մարմինը ունի մի քանի միջոցներ:

ԵՎ դրանք հիմնականում ամփոփվում են ինքնավար նյարդային համակարգում:

Ինքնավար նյարդային համակարգը ունի երկու հիմնական ճյուղեր,

կամ երկու բաժիններ, եկեք ասենք բաժիններ:

Մեկը կոչվում է սիմպատիկ բաժին,

և մյուսը կոչվում է պարասիմպատիկ:

Սրանք շատ նման բառեր են, բացի պարա- մասնիկից:

ԵՎ ես ուզում եմ, որ դուք հիշեք հիմա, որ գոյություն ունի բանաձև:

ԵՎ ես պատրաստվում եմ գրել այդ բանաձևը այստեղ՝ հիշեցնելու համար, որ ճնշումը հավասար է հոսք անգամ դիմադրություն:

Նաև ցանկանում եմ հիշեցնել, որ հոսքը, այս մեկը հենց այստեղ,

հավասար է արյան սիստոլային ծավալ անգամ սրտի հաճախություն:

Այսինքն եթե իմ մարմինը կարող է անել ցանկացած գործողություն արյան սիստոլային ծավալը բարձրացնելու համար,

կամ սրտի հաճախությունը, կամ դիմադրությունը, ուրեմն իմ ճնշումը կբարձրանա:

ԵՎ հակառակը, եթե ես կարող եմ նվազեցնել արյան սիստոլային ծավալը, կամ սրտի հաճախությունը, կամ դիմադրությունը, ապա իմ ճնշումը կիջնի:

Լավ:

Սիմպատիկ բաժինը ազդում է սրտի և անոթների վրա:

Սիրտը և մարմնի արյան ամբողջ անոթները,

ոչ միայն քներակային սինուսը կամ աորտայի աղեղը, ես խոսում եմ արյան ամբողջ անոթների մասին:

Այսպիսով սիմպատիկ բաժինը սրտի դեպքում արագացնում է սրտի հաճախությունը

և արագացնում է արյան սիստոլային ծավալը:

Իսկ պարասիմպատիկը իրականացնում է հակառակը:

Այն դանդաղեցնում է սրտի հաճախությունը և արյան սիստոլային ծավալը,

և ձևը, որով իրականացնում են դա:

Սրտի հաճախությունը կառավարվում է մեկ րոպեում զարկերի քանակով,

ակնհայտ է, որ դա սրտի հաճախությունն է:

Սիմպատիկը խթանում է սիրտը կառավարող բջիջներին աշխատել ավելի արագ:

Պարասիմպատիկը կդանդաղեցնի այդ բջիջների աշխատանքը:

Արյան սիստոլային ծավալի համար սիմպատիկը խթանում է սրտին կծկվել ավելի ուժեղ,

և ապա դու ամեն կծկման ժամանակ ունենում ես հորդող արյան ավելի մեծ ծավալ:

Պարասիմպատիկը սրտին ստիպում է քիչ ուժգնությամբ աշխատել, այսինքն ամեն կծկման ժամանակ դու ունես հորդող արյան ավելի քիչ ծավալ:

Սիմպատիկը վերջնականապես պատճառում է անոթասեղմում:

Ինչպես կռահում եք, պարասիմպատիկը կատարում է հակառակը:

Այսինքն այն առաջացնում է անոթալայնում:

Անոթասեղմումը և անոթալայնումը ցույց են տալիս զարկերակը բացվում է, թե փակվում:

Սիմպատիկի դեպքում զարկերակները և զարկերակիկները, հիմնականում զարկերակիկները, դառնում են ավելի փոքր:

ԵՎ երբ դրանք փոքրանում են, մեծանում է դիմադրությունը:

Պարասիմպատիկի դեպքում զարկերակիկները ավելի են մեծանում, լայնանում,

և դրա հետևանքով դիմադրությունը նվազում է:

Արագ հայացք նետելով հավասարմանը, որը ես գրել եմ աջ կողմում ձեզ համար,

դուք կարող եք տեսնել, որ սիմպատիկը անում է ամեն ինչ ճնշումը բարձրացնելու համար:

Այսպիսով, եթե դու ունես նորից 140/90 ճնշում, ապա տեղի կունենա հետևյալը.

քո մարմինը կհամարի դա բարձր ճնշում և կփորձի պարասիմպատիկը ակտիվացնել:

Այն կակտիվացնի ամբողջ պարասիմպատիկ նյարդերը:

ԵՎ եթե քո ճնշումը ցածր է, ասենք 90/60, ապա մարմինը կակտիվացնի բոլոր սիմպատիկ նյարդերը:

Տեսնում ե՞ք ինչպես է աշխատում:

Իհարկե, եթե քո ճնշումը ասենք 115/75 է, և բարոընկալիչները ուղարկում են 10 ազդանշան րոպեում,

ապա ոչ մի պատասխան տեղի չի ունենա:

Քանի որ մարմինը մտածում է. ամեն ինչ արդեն հավասարակշռված է, անելու ոչինչ չկա:

Ահա այսպես է մարմինը կարողանում արագ ձևով կառավարել արյան ճնշումը:

Սա վերջին կետն է, որ ուզում եմ ներկայացնել,

որ մուտքը այստեղ, այս բարոընկալիչները, սրանք նյարդեր են

և ինքնավար նյարդային համակարգը, բացահայտորեն սրանք ևս նյարդեր են:

Այսպիսով, ներս գնացող տեղեկությունը բարոընկալիչներն են, դուրս գնացող տեղեկությունը ինքնավար նյարդային համակարգն է:

Այս ամեն-ինչը տեղի է ունենում արագորեն:

Այս ամենը շատ արագ է:

ԵՎ երբ ասում եմ արագ, ես խոսում եմ վայրկյանների, րոպեների մասին:

Վայրկյաններից րոպեների ընթացքում այս պատասխանը կարող է տեղի ունենալ:

Այսպիսով,հրաշալի օրինակ է այն, թե ինչպես կարող է քո մարմինը վերցնել տեղեկություն այսքան արագ և պատասխանել այսքան արագ`

օգնելու պահել արյան ճնշումը հավասարակշռված: