🔍
More on balance sheets and equity | Housing | Finance & Capital Markets | Khan Academy - YouTube
Channel: Khan Academy
[0]
Təkrar xoş gəldiniz.
[1]
Son videoda qaldığımız yerdə 1 milyon
[4]
dollara bir ev almışdım.
[5]
Bunu etmək üçün banka getdim, və dedim ki,
[8]
bank,mənə 750.000$ verə bilərsiniz?
[9]
Onlar dedi,"Əlbəttə,Sal,əla kredit
[13]
qeydiyyatın var və siz yaxşı insana
[15]
bənzəyirsiniz.Buna görə sizə 750.000$
[17]
verəcəyik.Və beləliklə,750.000$ və ömür
[21]
boyu zəhmətlə qazandığım 250.000$-ı
[24]
götürüb getdim və o evi
[25]
aldım.Bu əməliyyatdan sonra,təbii ki buna
[29]
hər şey daxil olmaya bilər,amma bu mənim
[31]
şəxsi balans hesabımdır.
[32]
Amma görünür ki,mənim bütün dünyam bu
[34]
evdir.Bir çox hallarda bu,bir çox insan
[37]
üçün belədir. Bəs bu vəziyyətdə mənim
[39]
aktivlərim nələrdir? Balans hesabımda
[41]
1 milyon $-lıq ev var.Bu dünyada bircə
[44]
əmlakım var.Məncə xarizma və yaraşığı
[47]
hesaba qatmırsınız.Deməli,tək maddi aktivim
[50]
1 milyon $-lıq evdir. Bəs
[51]
öhdəliklərim nələrdir? Yaxşı,banka
[53]
750.000 $ borcum var.Son videoda buna bir
[56]
formul kimi baxmamalı olduğumuzu öyrəndik.
[60]
Bu biraz intuitiv məna ifadə
[61]
etməyə başlamalıdır. Aktivlər birlikdə
[63]
öhdəlik və kapitalın cəminə bərabərdir. Digər
[67]
tərəfdən baxsaq,aktivlərdən çıxılan öhdəlik
[70]
kapitala bərabərdir,
[71]
elədir? Öhdəliyi hər iki tərəfdən qaldırın.
[74]
1 milyon $-lıq aktivim varsa,750.000$
[77]
borcum olduğunu bilirsiniz,əgər hər şeyi
[80]
həll etsəm,sonda mənə qalan 250.000$-dır.
[82]
Bunu edə bilərdim.
[83]
Evi 1 milyon $-a sata bilərdim,və
[86]
ümid edirəm ki
[87]
sonra banka geri ödəyərdim.Və
[88]
250.000 $-ım qalacaqdı.Deməli,kapital siz
[90]
hər şeyi həll etdikdən sonra
[92]
ortaya qoyduğunuzdur.Yaxud
[93]
başqa sözlə, bu sizə daha məntiqli gələr.
[95]
Əgər sahib olduğunuz hər
[97]
şeydən borclu olduğunuz
[98]
hissəni çıxsanız
əlinizdə qalan kapitaldır
[101]
Bu,sahibkar kapitalı da ola bilər
[102]
Belə ki, indi evin
[105]
bazar qiyməti dəyişəndə baş verəcək
[108]
ssenariləri canlandıraq. Vacib bir şeyi
[111]
qeyd etmək lazımdır,bank 750.000$-ı sadəcə
[120]
nəsə etməyim üçün verməyəcək.Onlar"Salam,
[124]
Sal,buyur 750.000$,geri
[126]
ödəyəcəyinizi bilirəm,amma
[127]
Monakoda qumar oynaya bilərsiniz"deməyəcək
[130]
Heç olmazsa,verdikləri pulu,yəni kreditin
[133]
məbləğini geri almaq şansı varsa,bilmək
[136]
istəyirlər.Buna əsasən əsas məbləğ
[137]
deyilir.Onlar əsas məbləği bir
[139]
gün geri ala biləcəyini bilmək istəyirlər.
[141]
"Sal,biz sənə bu krediti verəcəyik,amma
[144]
geri qaytarılmalıdır,ya da başqa aktivlə
[147]
əvəz edilməlidir".Deyirəm ki,bilirsiz bu
[151]
krediti 1milyon $-lıq ev almaq üçün
[154]
götürürəm.Hər hansı səbəbə görə işimi
[159]
itirirəm,ya yoxa çıxıram.Əgər 750.000$-ı
[161]
sizə ödəyə bilməsəm,evi alırsınız.1 milyon
[166]
dollarlıq evi alırsınız.Hal-hazırda bu,
[168]
bankla olduqca yaxşı razılaşmaya bənzəyir,
[170]
elə deyilmi?
[171]
750.000$ verdikləri üçün bunu ödəyə
[173]
bilməyəcəyimi düşünürlər.Bir gün sonra
[175]
"bilirsinizmi,bank,mən bu krediti ödəyə
[178]
bilmirəm,gəlirim yoxdur,ya işimi itirdim,
[181]
ipotekanı verə bilmərəm.Bir
[182]
günə 1 milyon $-lıq evi alırlar.
[184]
250.000$ da qazanacaqdılar, elə deyil mi?
[186]
Demək olarki,bütün kapitalımı pulsuz əldə
[189]
edəcəkdilər.Belə olduqda,bank çox yaxşı
[192]
çalışır.Buna görə krediti ödəmədiyiniz
[194]
təqdirdə tuta biləcək bir şeylər olduğuna
[197]
əmin olurlar.Buna görə əvvəlki gözəl
[200]
günlərə qayıdaq və köhnə yaxşı günlər
[202]
təkrar geri qayıdır.Və məncə ev üçün ilkin
[205]
ödəniş etməyinizi istəyərlər.
[207]
Deyək ki,belə bir vəziyyətdə
[209]
bunu edirəm.
[211]
Mən pulu borc alıram və evi alıram.Və
[213]
hər hansı səbəbə görə
işimi itirirəm.Bütün pulu
[216]
içkiyə xərcləyirəm.Və beləliklə bankda
[218]
girov qoyurlar.Girov
[220]
qoymaq Salın borcunu artıq ödəməməsi
[222]
deməkdir,buna görə də kredit üçün
[226]
verdiyi girovu
[227]
götürəcəyik.Belə olduqda,bank
[229]
"Sal ödəyə bilmir,biz bu evi götürürük"
[232]
deyir."Həmin evi
[233]
götürəndə elə bir vəziyyət yaranır ki,
[235]
bəlkə də o ev üçün 1 milyon $
[236]
əldə etmirlər.Daşınmaz
[237]
əmlak agenti onu satmağa çalışarkən onlar
[240]
aylarla oturub gözləmək istəyərlər.Yəni
[242]
bank evi hərraca çıxara bilər.Və hərraca
[245]
çıxaranda,əslində ipoteka və ipotekadan
[248]
əlavə heç nə ala bilməyəcəklərinə dair
[250]
qanunlar olduğunu düşünürəm,əslində
[252]
vergi ödəməyə məcburdular,nəysə hamısını
[254]
danışmayacağam.Amma evi hərraca
[256]
çıxaracaq,bəlkə də 800.000$-a satacaq,
[260]
elə deyil mi? Yəni 1 milyon $ əmlak
[262]
,həqiqətən də, 800.000 dollarlıq
[263]
əmlak olur. Bank bu kapital qoyuluşunu
[267]
saxlayır,elədir mi? 1 milyon $-lıq ev
[272]
üçün 750.000$ borc verirlərsə, sonra
[275]
1milyon $ evi 800.000$-a satırlarsa,bank
[277]
hələ də pulunun hamısını alır.Buna görə də
[279]
əvvəlki yaxşı vaxtlarda,banklar 20% ya 25%
[284]
aşağl salmağını istəyirdilər,çünki evin
[288]
dəyəri 20% və ya 25% aşağı düşsə də,
[290]
hamısının sizin kapitaldan gələcəyini
[293]
bilirlər. Bu vəziyyəti görmək
[299]
üçün diaqram çəkməliyəm.
[300]
Deyək ki,hər hansı səbəbə görə evi
[304]
çox baha satmalıyam ya da sata
[305]
bilmirəm və bank bütün aktivləri ləğv
[308]
etməyə məcbur edir.Bank evi geri
[310]
verməyinizi istəyir.Belə olduqda
[312]
əslində bu,yaxşı hal
[313]
deyil,çünki belə olsa,bu mənim sonum
[315]
olardı.Bir qonşunun evini satdığını deyək.
[320]
Qonşunun evi eyni evdir.Eyni ev 800.000
[324]
dollara satılır,elə deyil mi?
[327]
Bu halda,özümə qarşı dürüst və
[329]
balans hesabatında düzgün olmaq
[332]
istəyirəmsə,və əslində əsl şirkətlər belə
[335]
olmalıdır,deyəcəm ki,bu əmlakı yenidən
[338]
dəyərləndirməliyəm.Bu əmlakın 1 milyon$-a
[341]
dəydiyini dürüstlüklə deyə bilmərəm.
[342]
Beləliklə,aktivi yenidən dəyərləndirərdim
[345]
və buna əslində bazara uyğunlaşmaq deyilir
[347]
Yəqin ki,bu konsepsiya barədə eşitmisiniz,
[350]
bazara uyğunlaşmaq bu mənaya gəlir ki,
[353]
sahib olduğum aktivin bəzən,bəlkə
[356]
bir aydan bir,
[357]
hər rübdə-yəni ilin 4-də bir hissəsində
[359]
aktivin dəyərini aydınlaşdırmalıyam.Və
[362]
bunun ən yaxşı yolu
[363]
bazarda buna oxşar aktivlərin necə
[365]
olduğuna baxmaqdır.Və çox az sayda evlər
[367]
tamamilə eynidir.Bir neçəsi
[368]
şəhərətrafı ərazilərdə var.Çox az aktiv
[371]
tamamilə eynidir.Deyək ki,eyni evin sadəcə
[373]
800.000$-a satıldığını dəqiq bilirəm.Buna
[376]
görə dürüst olmalıyam.Və bunu bazarla
[379]
uzlaşdırmalıyam
[382]
və sonra aktivimin 800.000$ ev olduğunu
[386]
deməliyəm.Eyni evdir.Həqiqətən, heçnə baş
[389]
vermədi,ancaq bazar dəyəri hansısa səbəbə
[394]
200.000$azalıb.Bəlkə yandakı
[396]
avtomobil fabriki bağlandı.
[398]
Bu halda,nə baş verir?Yeni balans hesabım
[401]
nədir?Y axşı bəs
[402]
qonşu ev ucuz satıldığı üçün öhdəliyim
[405]
dəyişdi mi? Xeyr,banka gəldikdə isə,
[411]
mən hələ də banka 750.000 $
[412]
borcluyam.Bu,öhdəlikdir.Hələ də
[414]
750.000$ borcluyam.Bu,aktivdir.Bəs
[415]
yerdə qalan nədir? Evi
[417]
bazar qiymətində satarsam
[419]
geriyə nə qalardı?
[420]
50.000$ qalardı.Əslində
[421]
bazar qiyməti aşağı düşəndə,bütün
[427]
dəyər kapitalımdan çıxdı. Əslində
[431]
kredit dayağının
[435]
risk
[438]
və faydalarına aid bir video hazırlayacağam,
[440]
çünki bu dünyada bu gün baş verənlərlə çox
[443]
əlaqəlidir.Nə baş verdiyini anladığınızı
[445]
düşünürəm.İşlərin kapital növü bütün riski
[448]
öz üzərinə götürür.Bu halda,buna görə də
[452]
bank ilkin ödəniş
[453]
etməyinizi istəyir.Əgər siz bu krediti
[456]
ödəyə bilmirsinizsə,
[457]
evinizi alacaqlar.Və hətta evin dəyərinin
[460]
aşağı düşdüyü bir vəziyyətdə belə,krediti
[464]
ödəyə bilmirsinizsə,bank yenə 750.000 $
[465]
alacaq,elə deyil mi? Şəhəri tərk etsəniz,
[470]
ya da işinizi itirsəniz və daha
[472]
ödəniş edə bilmədiyiniz desəniz,onlar bu
[474]
evi götürəcəklər,ümid edirəm ki,
[476]
800.000$-a satacaqlar,çünki qonşu da
[478]
bu cür satdı.Kredit üçün pulu geri
[481]
alacaqlar.Deməli,buna görə bank ilkin
[484]
ödəniş etməyinizi
[485]
istəyir. Burada daha müsbət bir hal da
[488]
var.Bu,dünyanın əksər ölkələrində baş
[492]
verir,xüsusilə Kaliforniya,Florida və son
[495]
5 ildə Neveda kimi ərazilərdə.
[499]
Bunun niyə baş verdiyinə dair bir
[500]
video hazırlayacağam.Amma
[502]
deyək ki,qonşu ev bir il sonra 800.000$-a
[504]
satılmadı.Tutaq ki,eyni ev 1,5milyon $-a
[507]
satıldı.Və siz
[508]
deyirsiniz ki,"super"
[509]
Bu ki əladır.İndi mənim evim də 1,5milyon$
[512]
dəyərindədir,çünki bazarla uyğunlaşdırıram
[514]
Belə ki,eyni aktivdir,heçnə dəyişmədi
[516]
Hələ də eyni evdir.
[517]
Zənn edirəm ki,başqası bunu 1,5milyona
[519]
satdısa,bunu mən də edə
[520]
bilərdim.Beləliklə,mənim aktivim
[525]
1,5milyon$ evdi
[525]
Mənim öhdəliklərim nədir?Bəli, sizin
[528]
öhdəlikləriniz hələ də dəyişməyib.750.000$
[535]
borcum var.Bu,öhdəlikdir.
[537]
Geriyə nə qalır?
[538]
Mənim kapitalım nədir?
[541]
Yaxşı,aktivlərdən borclar
[543]
çıxılsın.Beləliklə,750.000$ kapitalım var.
[546]
Bu əladır.Baxmayaraq ki, ev
[548]
50% dəyərləndirilib,elə deyil mi?
[550]
Bu,1 milyondan1,5 milyona qalxdı.
[554]
Mənim aktivim
[555]
3 dəfə çoxaldı.200%-i dəyərləndirildi.
[561]
Məncə, kredit dayağındanistifadə edəndə bunun
[563]
faydasını
[564]
görməyə başlayacaqsınız. Kredit dayağı aktivi
[567]
almaq üçün borcdan yararlanmanızdır.Amma
[571]
kredit dayağından istifadə edəndə aktiv üzərində
[574]
qazandığınız gəlir çoxalır.
[576]
Başınızı qarışdırmaq
[577]
istəmirəm,amma bu halda,
[578]
birdən-birə çoxlu kapitala sahib
[580]
oluram.Və zamanım azalır.Amma
[581]
növbəti videoda bunun
[582]
necə baş verdiyinə dair
[584]
danışacağam.Çünki sən bunu çox yaxın
[590]
bölgələrdə gördün.Təxminən 2001-2005-ci
[592]
illər aralığında çox evin
[594]
qiyməti qalxdı və insanlar yalnız evdə
[596]
oturaraq,böyük bir
[598]
kapital qazandı.
[599]
"Vay,sadəcə qonşu evə
[600]
görə 250.000$sərvətdən 750.000$ qazandım.
[602]
Növbəti videoda görüşərik.
Most Recent Videos:
You can go back to the homepage right here: Homepage