🔍
Thinking about shapes of distributions | Data and statistics | 6th grade | Khan Academy - YouTube
Channel: unknown
[0]
Bu videoda paylanmanın
[1]
müxtəlif formaları və bu fiqurları
[4]
təsvir etməyin müxtəlif
üsullarına nəzər salacağıq.
[6]
Gəlin baxaq.
[8]
Burada Mahirin kafesinin
[9]
müştərilərinin yaş aralığı
[11]
histoqram vasitəsilə göstərilib.
[12]
Bu qrupların hər birində
[14]
müştərilərin yaş aralığı qeyd edilib.
[16]
Yaşı 20-dən az olan
[18]
heç bir müştəri yoxdur.
[20]
Yaş aralığı 20 - 30 olan qrupda kifayət
qədər müştəri var.
[23]
30 - 40 aralığında 30 yaşlı çoxlu müştəri var.
[25]
40 - 50 yaş aralığında kifayət qədər
müştəri var.
[27]
Yaş artdıqca, müştəri sayının
[28]
azaldığını görürük.
[30]
Belə bir cədvəl gördükdə,
[31]
belə bir paylanma gördükdə
[32]
bir fikir ağlımıza gəlir.
[33]
Burada yaranan fiqurun armadillər
dəstəsindən olan
[35]
bir heyvana bənzədiyini görürük.
[37]
Bu, sanki həmin heyvanın bədəninə bənzəyir.
[39]
Bu hissənin isə
[40]
həmin heyvanın quyruq hissəsinə bənzədiyini
deyə bilərik.
[42]
Bu sözlər paylanmanı təsvir etmək üçün
[44]
istifadə edilən sözlərdir.
[46]
Burada gördüyünüz paylanmanın
[47]
sağ tərəfində bir quyruq olduğunu
fərz edin.
[49]
Sol tərəfdə "quyruq" yoxdur.
[51]
Kafedə yaşı 20-dən az olan müştəri yoxdur.
[53]
Yaş aralığı 60 - 70 olan bir neçə müştəri,
[55]
70 - 80 və hətta 80 - 90 yaş aralığında isə
[58]
daha az müştəri var.
[59]
Bunu belə davam etdirsək,
[60]
bu hissənin sağ tərəfə doğru
[62]
davam etdiyini görərik.
[63]
Bu, sağa əyilən paylanmadır.
[65]
Bu, sağa əyilən paylanma adlandırılır.
[67]
Burada "Khan Academy" çalışmasından
istifadə edəcəm,
[69]
çünki burada buna aid çoxlu nümunələr var
[71]
və bu çalışmalardan istifadə etməklə
bildiklərimizi
[73]
möhkəmləndirə bilərik.
[75]
Bu, sola əyilən paylanma deyil.
[76]
Sola əyilən paylanmalar
sola doğru davam etməlidir.
[78]
Əgər həm sağa, həm də sola doğru davam etsə,
[80]
deməli, həmin paylanma təxmini simmetrik
paylanmadır.
[82]
Simmetriya dedikdə nəyin nəzərdə tutulduğu məlumdur.
[85]
Simmetriya olduqda, ortadan keçən xəyali xəttə
nəzərən
[88]
hər iki tərəf bir-birinin güzgüdəki əksi kimi
[90]
görünür.
[91]
Simmetriya xəttinə nəzərən onu qatlasaq,
[92]
onlar üst-üstə düşər.
[94]
Ancaq bu nümunədə o hal baş verməyəcək.
[96]
Burada bir simmetriya xətti olduğunu
güman edə bilərsiniz.
[98]
Həmin xəttə nəzərən bunu qatlamağa
[100]
çalışsaq, iki tərəf
[101]
üst-üstə düşməyəcək.
[103]
Odur ki, bu, sağa əyilən paylanmadır.
[106]
Gəlin baxaq.
[107]
Xəstələrin yaşına nəzər salaq.
[110]
Bu, şəhər xəstəxanasında olan xəstələr
[112]
haqqında məlumatın göstərildiyi
paylanmadır.
[113]
Burada xəstələrin yaşı,
[115]
burada isə sayı göstərilib.
[117]
Burada xəstəxanada olan
[119]
xəstələrin sayı göstərilib.
[121]
60 - 70 yaş aralığında olan
[123]
çoxlu sayda xəstə var.
[125]
50 - 60 və ya 70 - 80 yaş aralığında olan
[127]
xəstələrin sayı kifayət qədərdir.
[129]
Bu paylanma simmetrik görünür.
[131]
Burada bir simmetriya xətti çəksək,
[133]
təxmini olaraq deyə bilərik ki,
[136]
həmin simmetriya xətti
[137]
65 yaşın göstərildiyi nöqtə üzərinə düşür.
[139]
Bu, 60 - 70 yaş aralığı qrupudur.
[142]
Bunu qatlamağa çalışsaq,
[143]
tərəflər üst-üstə düşər.
[144]
Tam dəqiqliklə olmasa da, onlar
[147]
kifayət qədər bir-birinə yaxın olar.
[148]
Bu qrup bu qrupa,
[150]
bu isə buna təxmini uyğunlaşar.
[152]
Odur ki, deyə bilərik ki,
[153]
bu paylanma simmetrikdir.
[156]
İndi isə sağa əyilən və ya sola əyilən
[158]
paylanmanın nə demək olduğunu
aydınlaşdıraq.
[161]
Statistika haqqında növbəti dərslərdə
görəcəksiniz ki,
[163]
onların texniki tərifləri var.
[166]
Ancaq başlanğıcda onlara belə
asan tərif vermək daha yaxşıdır.
[171]
Sol tərəfə uzanan "quyruq" varsa,
[176]
sola əyilən paylanma,
[178]
sağ tərəfə uzanan "quyruq" varsa,
[180]
sağa əyilən paylanma olur.
[182]
Başqa sözlə desək,
sola əyilən paylanmada
[184]
ədədi ortanın qiyməti median və modanın
[187]
qiymətindən solda yerləşir.
[189]
Bu, sizə aydın olmaya bilər.
[190]
Ona görə digər tərifdən
istifadə etmək istəyə bilərsiniz.
[191]
Sola uzanan "quyruq" varsa,
sola əyilən paylanmadır.
[193]
Sağa uzanan "quyruq" varsa,
sağa əyilən paylanmadır.
[196]
Davam edək.
[198]
Başqa bir nümunəyə baxaq.
[199]
Maraqlıdır.
[201]
Burada histoqram yoxdur.
[203]
Burada barqraf da yoxdur.
[204]
Burada qutu-qulp diaqramı var,
[206]
hansı ki, müxtəlif rüblər
[207]
haqqında məlumat verir.
[208]
Gəlin yadımıza salaq:
[210]
Bu nöqtə verilənlərin
[213]
minimum qiymətidir,
[214]
verilənlər qrupundakı ən kiçik qiymətdir.
[216]
Burada ən azı bir ədəd 11 var.
[219]
Burada isə verilənlərin
maksimal qiyməti göstərilib.
[221]
Ən azı bir ədəd 25 var.
[223]
Buradakı xətt mediandır.
[226]
Orta ədəd 21-dir.
[228]
Bu qutuda ədədlərin orta 50%-i
[231]
göstərilib.
[233]
Bunu verilənlərin ortası hesab
edə bilərik.
[238]
Bunu əyani olaraq təsvir etməyə çalışsaq,
[239]
bəlkə də bir histoqram alına bilər.
[241]
Bunu dəqiq deyə bilmərik.
[242]
Bəlkə də burada bir çox 11 var.
[245]
Bu qədər çox olmasa da,
[246]
ən azından birdən çox ola bilər.
[248]
Ancaq buna bənzəyən paylanmada
[250]
bu tərəfdə bir "quyruq"
[252]
olduğunu
[254]
görə bilərdik.
[255]
Burada paylanmanın ortası göstərilib.
[256]
Təxmini belə görünərdi.
[258]
İndi onu çəkə bilmirəm, çünki
[260]
bu çalışmanı həll etməliyik.
[262]
Ancaq elə görünən bir
[264]
paylanmada sol tərəfə uzanan "quyruq"
olduğundan
[265]
bu, sola əyilən paylanma olardı.
[269]
Bu hissə və sol tərəf arasında
[273]
fərq oluğunu görürük,
ancaq burada çox qiymət olmaya bilər.
[274]
Sol tərəfdə daha çox qiymət olsaydı,
[276]
qutu-qulp diaqramı həmin tərəfdə olardı.
[278]
Çünki ədədlərin əksəriyyəti
[282]
sol tərəfdə olardı.
[284]
Odur ki, bu paylanmanın
sola əyilən paylanma
[286]
olduğunu deyə bilərik.
[288]
Bu, simmetrik paylanma deyil.
[289]
Simmetrik olsaydı, median
[292]
mərkəzə yaxın olardı.
[293]
Qutu-qulp diaqramı mərkəzə
yaxın olardı.
[296]
Bu, sağa əyilən paylanma deyil.
[297]
Sağa əyilən paylanma olsaydı,
[298]
sağ tərəfə uzanan "quyruq" olduğunu
görərdik.
[300]
Bu halda, bu hissə
[301]
çox daha uzun olardı.
[305]
Bu qədər.
Most Recent Videos:
You can go back to the homepage right here: Homepage