Measuring Inflation - YouTube

♪ [âm nhạc] ♪

[Alex] Trong bài học hôm nay, ta sẽ tìm hiểu kỹ hơn

về khái niệm và cách đo lường lạm phát.

Chúng ta đã biết, sự dịch chuyển cung cầu

luôn làm vài thứ tăng giá

và vài thứ giảm giá.

Ta hãy coi những mức giá này

như đám bóng bàn trong lồng thang máy.

Lạm phát xảy ra khi giá trung bình tăng.

Lạm phát nảy sinh khi thang máy đi lên.

Chúng ta đo mức giá trung bình

thông qua chỉ số giá cả,

tức giá trung bình từ một chiếc giỏ đại diện lớn,

chứa đầy hàng hóa và dịch vụ.

Có nhiều chỉ số giá cả khác nhau

trong những chiếc giỏ khác nhau.

Chỉ số tiêu dùng (còn gọi là CPI)

dựa vào chiếc giỏ chứa hàng ngàn hàng hóa và dịch vụ

được người tiêu dùng mua ở Mỹ.

Và, đó là chỉ số trung bình có trọng số,

sao cho mức tăng giá ở một sản phẩm lớn, như nhà ở,

sẽ có ảnh hưởng lớn hơn mức tăng giá

ở một sản phẩm nhỏ, như kem đánh răng.

Tỷ lệ lạm phát có thể được tính

bằng phần trăm thay đổi của chỉ số giá cả

trong một khoảng thời gian, chẳng hạn 1 năm.

Giờ chúng ta cùng xem tỷ lệ lạm phát

ở Mỹ, được đo bằng CPI.

Nếu tìm kiếm cụm từ "Inflation United States FRED" trên Google,

ta sẽ thấy biểu đồ này.

Biểu đồ hiển thị chỉ số CPI.

Chỉ số này được định nghĩa, sao cho mức giá trung bình

từ năm 1982 đến 1984 bằng 100.

Giữa năm 2016, chỉ số này là 239.

Điều đó có nghĩa là trong vòng 33 năm qua

mức giá trung bình đã tăng hơn hai lần.

Song cũng không có nghĩa là

giờ đây chúng ta nghèo hơn trước,

bởi mức lương trung bình cũng đã tăng lên trong khoảng thời gian này.

Và, trên thực tế, mức lương trung bình

tăng nhiều hơn giá cả.

Bằng cách nhấn vào chuỗi dữ liệu,

chúng ta có thể thay đổi chuỗi năm.

Giờ ta thấy CPI năm 1973 là 44.425.

Và năm 1974, mức giá trung bình trong giỏ CPI

tăng lên 49.317.

Chúng ta có thể tính tỷ lệ lạm phát

của năm 1974 là 11.01%.

Có thể công thức tính toán này hơi nhàm chán.

Vậy chúng ta sử dụng FRED để tính nhé!

Hãy đổi đơn vị thành phần trăm thay đổi từ một năm trước.

Lúc này ta thấy tỷ lệ lạm phát hàng năm

ở Mỹ từ 1948 đến 2016.

Nhìn xem: Tỷ lệ lạm phát năm 1974 là 11.01%,

đúng như ta đã tính.

Bạn thấy tỷ lệ lạm phát ở Mỹ

đã tăng trong những năm 1960 và 1970,

tăng mạnh vào năm 1980 lên hơn 14%/năm.

Sau năm 1980, tỷ lệ lạm phát

giảm xuống mức trung bình khoảng 2.5% trong nhiều năm.

Lạm phát còn bị âm, tức là thoáng giảm phát một chút,

trong suốt thời gian suy thoái 2009.

Thậm chí trong những năm 1970, nước Mỹ còn có

tỷ lệ lạm phát thấp, so với chuẩn lạm phát của thế giới.

Hãy cùng so sánh tỷ lệ lạm phát ở Venezuela ngày nay.

Ở Venezuela, tỷ lệ lạm phát năm 2015 chạm 180%.

Và tỷ lệ này không dừng lại!

Người ta ước tính tới năm 2016,

tỷ lệ lạm phát ở Venezuela sẽ là 500%, thậm chí cao hơn.

Dù vậy thì còn lâu Venezuela

mới vượt qua quốc gia siêu lạm phát

Zimbabwe, mà ta xem từ video trước.

Zimbabwe chạm mức lạm phát hàng tỷ % một tháng

và đạt mức siêu lạm phát.

Thế nhé! Giờ thì chúng ta đã hiểu rõ hơn

về khái niệm và cách đo lường lạm phát.

Chúng ta sẽ tìm hiểu chi tiết hơn

về nguyên nhân, và hậu quả của lạm phát

trong phần tiếp theo nhé!

[Lời dẫn] Bạn sắp thành thạo kiến thức về kinh tế học rồi.

Để nhớ bài tốt hơn, hãy thực hiện một số yêu cầu thực hành.

Còn nếu đã sẵn sàng nghiên cứu kinh tế vi mô,

hãy nhấn chọn video tiếp theo.

Bạn vẫn còn ở đây sao?

Hãy xem thêm những video khác của Marginal Revolution University nhé!

♪ [âm nhạc] ♪